TCP (Transmission Control Protocol)
Bağlantı temelli, güvenilir bir iletim protokolüdür. Veri iletimine başlamadan önce gönderici ve alıcı arasında bir anlaşma (handshake) sağlanır; alıcıya ulaşmayan veri tekrar gönderilir.
Basitleştirilmiş three-way handshake:
A (gönderici) -> B (alıcı): SYN 'Sıra Numaram 47'
A (gönderici) <- B (alıcı): ACK 'Sıra Numaran 47!'
A (gönderici) -> B (alıcı): SYN 'Sıra Numaram 52'
A (gönderici) <- B (alıcı): ACK 'Sıra Numaran 52!'Bu karşılıklı doğrulama süreci güvenilirliği sağlar ama ek round-trip'ler gerektirdiği için UDP'ye göre daha yavaştır.
UDP (User Datagram Protocol)
Bağlantı temelli değildir ve TCP'deki gibi bir kontrol mekanizması içermez. Bu kontrolleri yapmadığı için TCP'den belirgin şekilde hızlıdır. Hızın, güvenilirlikten daha önemli olduğu senaryolarda (video/ses akışı, DNS sorguları, oyun trafiği) tercih edilir.
Hangisi Ne Zaman Kullanılır?
| Protokol | Özellik | Tipik Kullanım |
|---|---|---|
| TCP | Güvenilir, bağlantı odaklı, yavaş | Web (HTTP/S), e-posta, dosya transferi |
| UDP | Güvenilir değil, bağlantısız, hızlı | DNS, video/ses akışı, online oyunlar |
Kısacası: veri kaybı kabul edilemezse (bir dosya indirirken tek bir bit bile eksik olamaz) TCP; hız her şeyden önemliyse ve ara sıra bir paket kaybı sorun değilse (canlı yayında bir karenin gecikmesi) UDP tercih edilir.